İyileşmeyen Fissür İçin Neler Yapılmalıdır?

Anal fissür, toplumda bilenen adıyla makat çatlağı son derece önemli bir rahatsızlıktır. Makat çevresinde ki çok katlı, yassı olan epitel yapıda görünür. Hemen hemen her on kişiden altısında görülen bu rahatsızlık, makat bölgesindeki alanda gelişir. Dışkılama sonrası makat bölgesinde oluşan, ıkınma ve zorlanmalar sonucu yaşanan küçük yırtılmalar ile başlar

Anal kanal girişinde bulunan cilt yapısı ve bağırsağın iç kısmında bulunan mukozal dokular çok hassas yapılar olduğundan dolayı, yaşanan her türlü zorlanma, ıkınma ya da kanama gibi olaylar karşısında dayanıksız ve hassastır. Anal fissür (makat çatlağı); kronik ishal ya da kabızlık sonucu meydana gelen çatlak veya yırtıklardır. Oluşan bu yırtıklar makat çevresinde yanma, ağrı ve acıma kanamalara sebep olur.

Kronik makat çatlağı tek başına ilaç tedavisi ile iyileşme oranı %30-%40 civarındadır. Fakat müdahale olan hastaların %95’in de iyileşme olurken, makat çatlağı da tekrar etmez.

Tedavi sonrası makatta kaşıntı, ağrı veya kanama gibi devam eden semptomlar görülürse makat çatlağı hastalarının kontrolü gerekebilir.

 Fissür İçin Evde Çözümler Var Mıdır?

Makat çatlağına iyi gelen ev çözümleri;

Zeytinyağı: Zeytinyağını pamuk yardımı ile anüs bölgesine sürerek o bölgeyi rahatlatabilir ve dışkının daha kolay geçmesi sağlanabilir. Buna ek olarak, anti-inflamatuar özelliği ile iltihabi reaksiyonu önleyerek makat çatlağının neden olduğu ağrıyı azaltmaya yardımcı olabilir. Gün içerisinde birkaç kez zeytinyağı sürerek ağrı hafifletilebilir.

Aloe Vera: Kana oksijen aşılayan aloe vera bitkisinin hasarlı cilt dokusunu iyileştirici, iltihap temizleyici ve ağrı giderici özellikleri vardır. Aloe vera jeli her gün makat bölgesine sürülebilir.

Karakafes bitkisi: Karakafes otunun kök ve yaprakları hücre canlanmasına teşvik ederek cilt dokularını yeniler. Bu da fissürün iyileşme sürecini hızlandırır. Karakafesi suda 10 ila 15 dakika bekleterek pamuk yardımıyla fissürün olduğu alanı temizleyebilir ya da merhemini sürebilirsiniz.

Hindistan cevizi yağı: Fissüre iyi gelen bir yararlı ev çözümü de Hindistan cevizi yağıdır. İçerisinde laurik asit gibi faydalı yağ asitleri içermesi nedeniyle vücudu oluşacak olan enfeksiyondan korurken cilde nüfuz ederek cildi besler ve onarır. Sadece cilt değil kabızlık problemi yaşayan hastalar da sindirimi kolaylaştırıp bağırsak düzenini hızlandırır. Hindistan cevizi yağı, içeceklere ve yemeklere az bir miktarda koyularak tüketilebilir.

Ilık banyo: Makat bölgesi hastalıklarının hepsinde müdahale sonrası ılık banyo önerilir. Ilık su banyosu ile anüs bölgesindeki kan akışı artar ve makatta oluşan ağrıların hafiflemesine ve iyileşmesine yardımcı olabilir. Ayrıca şişlik ve kaşıntı gibi semptomları azaltabilir.

L-arginin Jel: L-arginin jeli, fissür olan bölgedeki nitrik oksit akışını artırarak, fissürün iyileşmesini sağlayan bir amino asittir. L-arginin jel kronik hastalarda bile kullanıldığında fissürün iyileşmesinde etkili olduğu görülür.

Fissür İçin Evde Çözüm

Kabızlığa iyi gelen ev çözümleri;

Elma sirkesi: Elma sirkesi anal fissüre neden olan ıkınma ve zorlanma sonucunda oluşan kabızlığa iyi gelen bir tedavi yöntemidir. Su ve salatalarda kullanarak sindirimi kolaylaştırabilir ve bağırsak hareketlerini geliştirebilirsiniz.

Keten tohumu: Keten tohumu içerisinde lif ve omega-3 yağ asitlerini barındırdığı için anal fissüre neden olan kabızlığın tedavisinde etkilidir. Keten tohumu bağırsak hareketini kolaylaştıran bir müshil özelliğine sahiptir.   Bir su bardağı ılık suya bir yemek kaşığı keten tohumu karıştırarak her gün yatmadan önce içerek bağırsak hareketlerini düzenleyebilirsiniz.

Yüksek lif içeren besinler: Yüksek lifli besinler tüketerek sindirimi kolaylaştırarak bağırsak hareketleri sırasında dışkının anüsten kolayca geçmesini sağlayabilirsiniz. Böylelikle anüs bölgesi zarar görmemiş olur. Bağırsak hareketlerini düzenlemek için yulaf ezmesi, kuru erik, buğday, baklagiller, ıspanak, kabak çekirdeği ve ayçiçeği tohumu gibi lif miktarı yüksek olan birçok yiyecekleri tüketebilirsiniz.

Kişisel hijyene dikkat edin: Makat çatlağı genellikle kabızlık sorunundan dolayı görülse de hastalığın iyileşmesini sağlamak için, uygun hijyeni sağlamak da çok önemlidir. Makat bölgesi nemli bir bölge olduğu için bakteriyel enfeksiyonların riski daha yüksektir. Bu yüzden etkilenen bölgeyi temiz ve kuru tutmak önlemlidir.

Tuvalet sırasında tahrişe neden olabilecek sert ve kokulu tuvalet kağıtlarını kullanmaktan kaçının ve yumuşak tuvalet kâğıdı kullanınız. Makat bölgesinin kuru olmasına özen gösteriniz. Bölgenin hava almasını sağlayan, dar olmayan pamuklu iç çamaşırı giyebilirsiniz.

Fissür Ne Kadar Sürede İyileşmelidir?

Anal fissürde iyileşme fissürün evresine göre değişiklik göstermektedir. Akut anal fissür evresindeki hasta fissürün başlangıç evresinde kabul edilir. Makat bölgesinde ağrı ve sızı hissi gibi semptomları olur. Hasta başlangıç evresinde beslenme düzenine dikkat etmeli, kabızlık ve ishale neden olan besinlerden uzak durmalıdır. Bununla beraber hasta tuvalet ihtiyacını ertelemeden zamanında gitmeye alışkanlık haline getirirse iyileşme kısa sürebilir. Bu evrede dikkat edilirse 4 ila 6 hafta içinde herhangi bir müdahale gerekmeden iyileşme görülebilir.

Kronik fissür, daha öncesinde oluşan yırtıkların zamanında tedavi edilmemesi veya fissürün tedaviye dirençli olması ile gelişme gösteren bir hastalıktır. Tedavi olmayı erteleyen hastalar her tuvalet ihtiyacını giderdiğinde ya da ıkınma yaşadığında yırtıklar derinleşmektedir.  Bu yırtıkların anüs bölgesinde oluşu ve sürekli dışkı ile temas halinde olmasıyla birlikte ilerleyen dönemlerde apse veya anal fistül gibi makat hastalıklarının gelişmesine yol açar. İlerleyen fissürlere müdahale gerekmektedir.

Anal fissür tedavisi cerrahi yollarla yapılabildiği gibi lazerle de tedavi sağlanmaktadır. Günümüzde sık tercih edilen lazer tedavisi ile ağrısız ve kanamasız olarak yapılabilmektedir. Lazer müdahale de genel anestezi yerine lokal anesteziyle aynı gün içerisinde ağrı ve kanama olmadan kısa sürede gerçekleşir. Aynı gün içinde taburcu edilen hasta istediği zaman iş ve sosyal hayatına dönebilir. Lazer tedavi sonrası doktorun reçete edeceği ilaçları kullanarak 7 ila 10 gün gibi bir sürede tamamen iyileşme görülebilir.

Lazer yerine makat çatlağı ameliyatı tercih eden hastalarda iyileşme süreci daha uzun sürmemektedir. Makat çatlağı ameliyatında fissür bölgesine kesi ve dikiş uygulanarak işlem gerçekleşir. Cerrahi tedavi de dikiş uygulandığı için hasta 2 hafta yani dikişleri iyileşene kadar evde istirahat etmelidir. Bölgedeki ameliyat yaraları genelde 3 haftada iyileşme gösterir. Ancak ameliyatlı bölgede enfeksiyon oluşumuna karşı dikkat edilmelidir. Bölgenin gazlı bezlerle günlük temizliği yapılmalıdır. Eğer cerrahi tedavi sonrası enfeksiyon oluşursa iyileşme süresi uzayacaktır.

Tedaviler sonrasında iyileşme süreci hastadan hastaya değişiklik göstermektedir. Çoğu hastalarda iyileşme süreci 1 ila 4 ay arasında sürebilir. Genelde 2 ile 3 ay arasında tam iyileşme olması beklenir.

 Fissürün İyileşmemesi Tehlike Oluşturur Mu?

Tedavi edilememiş makat çatlağında düşük miktarda da olsa bazı riskler görülebilir. Cerrahi makat çatlağı ameliyatı olan hastalarda kesi ve dikiş teknikleri kullanıldığı için bölgenin temizliğine çok dikkat edilmelidir. Ameliyat sonrası iyileşmeyen fissürde yaşanabilecek en önemli sorunlardan biri enfeksiyon ve fistül hastalıklarıdır. İyileşme göstermeyen hastalarda genelde enfeksiyonun ardından yüzeysel fistüle daha çok rastlanmaktadır.

Cerrahi tedavilerde diğer tedavi yöntemlerine kıyasla ameliyat sonrası daha zorlu geçmektedir. Özellikle açık ameliyat yöntemiyle yapılan girişimlerde makat bölgesinde defonte oluşabilir. Normalde ‘O’ şeklinde olan anüs bölgesi ‘Q’ şekline dönüşebilir. Bireyin yaşamını, sağlığını ve anüs estetiğine olumsuz yönde etkileyebilir.

Bir diğer tehlike ise gaz ya da dışkı kaçırma sorunudur. Hastaların en önemsediği konulardan biridir. Kaslara ya da sinirlere çok yakın olan fissür tedavisi cerrahi yollarla yapıldığında çok nadirde olsa hastada gaz ya da dışkı kaçırma sorunu yaşanabilir. Ancak lazerli tedavilerde işlem yaparken çevre dokulara zarar vermeden direkt makat çatlaklarına müdahale edildiği için kaslar zarar görmez. Dolayısıyla lazer tedavisinde bu tür sıkıntılara rastlanmaz.

Leave a reply