Anal Fistül ve Bağırsak Kanseri Arasındaki Fark Nedir?

Uzun süreli tedavi edilmeyen fistüllerde hastaların art arda yaşadığı apse atakları, apsenin yarattığı iltihap fistüllerde bu bölgedeki doku, sürekli iritasyon oluşturarak epidermoid(cilt) kitle kanser gelişmesine neden olabilmektedir. Genellikle 10-15 yıl boyunca fistül şikayeti olan ve tedavi olmayan hastalarda kanser görülme olasılığı artmaktadır.

Anal Fistül Nedir? Neden Olur?

Fistül nedir? Anal kanalın iç yüzeyi ile anal bölge arasında, normalde var olmayan yeni bir kanal oluşumuna, anal fistül denir. Özellikle, makat bölgesinin iç tarafındaki çatlak ya da apselerden dolayı oluşur.

Makat bölgesinin iç tarafında ortaya çıkan çatlaklar, dışkı materyalleri ile dolar. Dışkı, son derece enfeksiyon riski yüksek bir materyal olduğu için çatlakların arasına dolduğunda apse oluşur. Oluşan apse, makatın yan tarafından cilde doğru ilerler ve cilde açılır. Bu aşamadan sonra, makat bölgesinin kenarında anormal bir kanal oluşur. Bu kanala, anal fistül adı verilir.

Anal bölgenin iç yüzeyinde, makatın girişinden yaklaşık 1- 1.5 santimetrelik uzunluktaki bölgede, gaitanın kolay bir şekilde dışarı atılmasını sağlayan salgı bezleri bulunur. Bu salgı bezlerinin işleyişi zaman zaman bozulabilir. Bunun sonucunda tıkanıklıklar oluşturarak apse gelişimine neden olabilir. Bu apse, makatı çevreleyen kaslar arasında gelişerek dışarıdan cilde doğru açılır.

Gelişen apsenin bir ucu bağırsağın içinde, bir ucu anal bölgenin cildinde olacak şekilde fistül kanalı oluşturur. Hasta, makat bölgesinden istemsiz bir şekilde çıkan salgılar sonucunda sıkıntılar yaşamaya başlayabilir.

Anal fistülün yukarıda sayılanlar dışında birçok nedeni olabilir. Bunlar sırasıyla;

  • Düşme, kaza, yaralanma gibi travmatik durumlardan sonra fistül görülebilir.
  • Hamilelerde doğum sırasında görülen vajinal yırtık ve epizyotomi kesisinde gelişen enfeksiyon sonucunda rektovajinal fistül meydana gelebilir.
  • Kanser olan hastalarda oluşan doku tahribatı ve kanser tedavilerinde kullanılan radyoterapi de bağırsaklarda kanal oluşmasına neden olabilir.
  • Makat bölgesinde uygulanan cerrahi operasyon sonrası oluşan travmalar ve kronik bağırsak hastalıkları (ülseratif kolit, crohn) fistül oluşumunda etkili olabilir.
  • Cinsel yolla bulaşan rahatsızlıklar da fistülü kolaylaştırabilir.
  • Endoskopik cihazlar, yanlış kullanıldığı zaman organ veya damar duvarlarına zarar vererek yara oluşumuna neden olabilir. Bu yara, iltihaplandığında fistül oluşumuna yol açabilir.

Anal Fistül Belirtileri Nelerdir?

Fistülde belirtiler, anormal kanalın oluştuğu bölgeye göre değişkenlik gösterebilir.

  • Anüs ve çevresinde tahriş
  • Öksürürken, otururken ve dışkılarken oluşan uzun süreli ağrı
  • Makat bölgesinde akıntı ve koku
  • Dışkılama esnasında kan görülmesi
  • Tekrarlayan apselere bağlı makatta ağrı, şişlik, ateş ve halsizlik
  • Bağırsak düzenini sağlamakta zorluk çekmek

Bağırsak Kanseri Belirtileri Nelerdir?

Kalın bağırsak 1,5 metre uzunluğunda ince bağırsağın hemen bitiminden sonra sağ taraftan başlayıp anal kanalla kadar devam eder. Kolon kalın bağırsağın ilk 140-150 cm uzunluğundaki kısımdır geri kalan ortalama 15 cm uzunluk ise rektumdur. Kolon kendi içinde 4 bölüme ayrılır. Bunlar sağ kolon, transvers kolon, sol kolon ve sigmoid kolon şeklinde sıralanır.

Su emiliminden sorumlu olan kolon, yiyeceklerden suyu ve besinleri ayrıştırarak geri kalanını atık(dışkı) haline getirir. Oluşan atık kolondan geçerek rektuma ulaşır ve daha sonra vücuttan anüs yoluyla atılır. Bağırsak kanseri, bağırsağın içerisindeki iç örtü olan mukozanın hücre yapısından oluşur. Büyük bir kısmı adeno kanserlerini oluşturur.

Kolon kanserinde tümör belirtileri bulunduğu yere göre değişiklik göstermektedir. Sol kolon tümörleri kanama, makata yansıyan ağrı, dışkı alışkanlığında değişiklik, kabızlık, ishal atakları ve bağırsak tıkanması gibi bulgulara neden olmaktadır.

Hasta çok ıkınmadan dolayı ince dışkı yapma gibi durumlarla karşılaşabilir.  Sağ kolon tümörlerinde ise halsizlik, yorgunluk, iştahsızlık, kansızlık, çarpıntı, kitle ve kilo kaybı gibi belirtiler görülmektedir.

Rektum kanserin en belirgin belirtilerinde ise makattan gelen kırmızı kan ve dışkılamada rahatlayamamadır. Dışkılamadaki bu değişiklikler tenesmus olarak adlandırılır.

Genel olarak gözlemlenen ortak bulgular şu şekilde sıralanabilir:

  • Dışkılamanın ardından bağırsaklar tamamen temizlense bile hala tuvalet hissinin olması
  • Sürekli yaşanan ishal ya da kabızlık sorunları
  • Tuvalet sonrası oluşan kanamalar ya da gaitada kan görülmesi
  • Dışkılama sonrası hissedilen ağrılar
  • Gaitada şeffaf renkte görülen sümüksü bir salgının görülmesi
  • Karında şişliklerin oluşması veya ağrılar

Tüm bu semptomlar rahatsızlığın başında meydana gelir ve hastaların bu durumu fark etmesi kolaydır.

Semptomların kendini göstermesine bağlı olarak kilo kaybı yaşanabilir, kan değerlerinde düşüş ya da kansızlık gibi problemler oluşabilir, karın içinde şişme ve buna bağlı kitle oluşabilir, zaman geçtikçe bağırsak düzeni bozulup tıkanabileceğinden dolayı ağrı gibi şikayetlerle de karşılaşılabilir.

Erken teşhis ve tanı için mutlaka uzman bir hekime gidip muayene olunmalı, hastaların kendini takip etmesi ve dışkılama düzeninde oluşan bozuklukların farkına varmaları gerekmektedir.

Anal Fistül ve Bağırsak Kanserinin Farkları

Rektum, kalın bağırsağın son bölümünü ve anal kanalı bağlayan kısımdır. Rektum bölgesinde oluşan kanser kitlelerinin yapı olarak aldığı doku, bağırsağın iç yüzeyini örten mukozayı oluşturan ve salgı yapan hücrelerden oluşur.

Rektum kanseri kanama, şişkinlik, kabızlık gibi bulgulara neden olur. Kitle oluşumu sonucunda görülen kanamalar makatta ağrı ve bağırsakta tıkanıklığa yol açar.

Anal fistül ise iyileşmemiş makat apseleri sonucunda ortaya çıkan anal kanal ve cilt arasında normalde olmaması gereken bir bağlantı veya bir kanal oluşması ile ortaya çıkan bir hastalıktır. Makat ile cilt arasında oluşan fistül; akıntı, kötü koku, apse ve apselere bağlı ataklar gibi bulgularla kendini gösterir.

Bağırsak kanserlerinde tümör, anal kanala ne kadar yakın olursa belirtileri o denli karıştırılabilir. Ağrı, şişlik, akıntı ve kanama gibi bulguların görülmesi sonucu hemoroid, anal fistül gibi makat hastalıklarıyla ayırt etmekte güçlük çekilebilir. Aynı bölgenin hastalıkları olması nedeniyle her iki bulguları da olan kişilerin uzman bir proktoloji hekimine başvurmaları gerekir.

Leave a reply