Genel Cerrahi ve Proktoloji Uzmanı · Bu yazı uzman tarafından incelenmiştir
Kısa Cevap
Basur kaşıntısı ve sancısı; büyüyen hemoroid memelerinin bölgeyi nemli ve tahrişe açık bırakmasından kaynaklanır. Ilık suyla temizlik, ılık oturma banyosu, pamuklu iç çamaşır, lifli beslenme ve bol su geçici rahatlama sağlar. Baharatlı ve asitli yiyeceklerden kaçınmak şikayetleri azaltır. Bunlar destekleyici önlemlerdir; kalıcı çözüm için hemoroidin değerlendirilmesi gerekir.
Basur (hemoroid) kaşıntısı ve sancısı, hastalığın en rahatsız edici belirtilerindendir. Bu yazıda kaşıntı ve sancının neden oluştuğunu, evde alınabilecek önlemleri, faydalı ve zararlı yiyecekleri ele alıyoruz. Hemoroidin geneli için hemoroid (basur) nedir sayfamıza bakabilirsiniz.
Hemoroid memeleri büyüdükçe anal bölgeye giden hava akımı azalır ve bölge nemli kalır. Bu ıslaklık cilt yapısını bozarak kaşıntı ve tahrişe zemin hazırlar. Şikayeti artıran başlıca etkenler:
•Memeler arasındaki şişlik nedeniyle bölgenin tuvalet sonrası düzgün temizlenememesi
•Hareket sırasında hemoroid memeleri arasındaki sürtünme
•Kronik ishal veya kabızlık ile anüsün sürekli zorlanması
•Aşırı baharatlı yiyecekler ile anal bölgenin tahriş olması
2
Perianal Kaşıntı Nedir?
Perianal kaşıntı, anüs çevresindeki derinin kaşınması ve tahrişi için kullanılan tıbbi terimdir. Çocuklarda bağırsak parazitleri (kıl kurdu gibi), yetişkinlerde ise hemoroid ve anal fissür bu kaşıntının en sık nedenleri arasındadır. Kaşıntı altta yatan neden belirlenmeden kalıcı olarak geçmez. Hemoroid ile anal fissürün ayrımı için hemoroid mi fissür mü sayfamıza bakabilirsiniz.
3
Basur Kaşıntısına ve Sancısına Ne İyi Gelir?
Aşağıdaki önlemler geçici rahatlama sağlar. Kalıcı çözüm için bir proktoloji uzmanına başvurulmalıdır.
Ilık Suyla Temizlik
Tuvalet kağıdı yerine ılık su veya bide ile temizlik, tahriş ve kaşıntıyı önemli ölçüde azaltır.
Oturma Banyosu
10-20 dakika ılık su ile oturma banyosu anal spazmı, kaşıntı ve sancıyı rahatlatır.
Pamuklu İç Çamaşır
Nemi bölgeden uzak tutar, sürtünmeyi azaltır. Sentetik kumaşlardan kaçının.
Koruyucu Krem
Bölgenin kurumasını ve sürtünmeyi azaltabilir; ürün seçimi için doktorunuza danışın.
Lifli Beslenme + Bol Su
Dışkıyı yumuşatır, kabızlığı önler. Kabızlık kaşıntı ve sancının en önemli tetikleyicisidir.
Düzenli Hareket
Bağırsak hareketlerini düzenler. Hareketsiz yaşam hemoroidi doğrudan şiddetlendirir.
Önemli: Reçetesiz hemoroid kremleri geçici rahatlama sağlayabilir ancak altta yatan sorunu çözmez. Doktora danışmadan uzun süre kullanılan kremler cilt dokusunu tahriş edebilir ve şikayetleri artırabilir. Oturma banyosunun doğru uygulaması için oturma banyosu sayfamıza bakabilirsiniz.
4
Kaşıntı ve Sancıyı Artıran Yiyecekler
Bazı besinler hemoroid şikayetlerini doğrudan şiddetlendirir. Tedavi sürecinde ve sonrasında bunlardan uzak durulmalıdır:
•Aşırı baharatlı yiyecekler: Pul biber, isot, karabiber anal bölgeyi tahriş eder.
•Ekşi ve asitli yiyecekler: Bağırsak ve anal bölgeyi tahriş edebilir.
•Alkol ve aşırı kafein: Vücudu susuz bırakır, kabızlığa yol açar.
•Fast food ve işlenmiş gıdalar: Yüksek tuz içeriği şişliği artırır.
•Aşırı kırmızı et: Sindirimi yavaşlatarak kabızlığa katkıda bulunur.
•Yağlı hamur işleri ve çikolata: Sindirim sistemini yavaşlatabilir.
5
Basura İyi Gelen Yiyecekler
Aşağıdaki besinler hemoroid şikayetlerini hafifletmeye ve iyileşmeyi desteklemeye yardımcı olur:
•Bakliyatlar: Nohut, kuru fasulye, mercimek, börülce.
•Tam tahıllar: İşlenmemiş tahıllar, kepekli ekmek ve esmer pirinç.
•Tohumlar ve kuruyemişler: Keten tohumu, ceviz, badem, fındık (ölçülü).
•Taze sebze ve meyveler: Lif açısından zengin tüm sebze ve meyveler.
•Bol su: Dışkıyı yumuşatır, kabızlığı önler; günlük miktarı durumunuza göre ayarlayın.
Evde alınan önlemler geçici rahatlama sağlar; ancak hemoroid kendiliğinden geçen bir hastalık değildir. Tedavi ertelendikçe şikayetler ilerleyebilir, kaşıntı ve sancı şiddetlenebilir.
Tedavi seçenekleri: Hemoroidin evresine göre lazer, lastik bant ligasyonu, skleroterapi ve HAL gibi ameliyatsız yöntemler ya da ileri evrede cerrahi yöntemler uygulanabilir. Ameliyatsız yöntemler için ameliyatsız yöntemler, ileri evre için ameliyatlı yöntemler sayfalarına bakabilirsiniz.
Ne zaman başvurmalı: Kaşıntı veya sancı şiddetlenir, kanama eklenir ya da şikayetler geçmezse bir proktoloji uzmanına başvurun. Tedavi geciktikçe hastalık ileri evreye ilerleyebilir.
6
Sık Sorulan Sorular
Hemoroid memeleri büyüdükçe anal bölge nemli kalır ve düzgün temizlenemez; bu da cildi tahriş ederek kaşıntıya yol açar. Memeler arasındaki sürtünme, kabızlık veya ishal ve baharatlı yiyecekler kaşıntıyı artırır.
Ilık suyla temizlik, ılık oturma banyosu, pamuklu iç çamaşır, lifli beslenme ve bol su geçici rahatlama sağlar. Bunlar destekleyici önlemlerdir; kalıcı çözüm için altta yatan hemoroidin bir proktoloji uzmanınca değerlendirilmesi gerekir.
Perianal kaşıntı, anüs çevresindeki derinin kaşınması ve tahrişi anlamına gelir. Yetişkinlerde hemoroid ve anal fissür, çocuklarda bağırsak parazitleri sık nedenlerdir. Altta yatan neden belirlenmeden kalıcı olarak geçmez.
Aşırı baharatlı ve asitli yiyecekler, alkol ve fazla kafein, fast food ve işlenmiş gıdalar, aşırı kırmızı et ve yağlı hamur işleri kaşıntı ile sancıyı artırabilir. Lifli beslenme ve bol su ise şikayetleri hafifletir.
Medikal Sorumlular: Op. Dr. Yasir Gözü (Genel Cerrahi ve Proktoloji Uzmanı, 20+ yıl) · Dr. Hatice Şahin (Kadın Genel Cerrahi Uzmanı)
Kurum: Avrupa Cerrahi
Yayın Tarihi: 3 Haziran 2026
Son Güncelleme: 3 Haziran 2026
Son İnceleme: 3 Haziran 2026
Sonraki İnceleme: Aralık 2026
Bu içerik güncel bilimsel kaynaklar ve klinik deneyim doğrultusunda hazırlanmıştır. Bilgilendirme niteliğindedir ve hekim muayenesinin yerini tutmaz. Hemoroid hakkında uluslararası kaynaklara PubMed üzerinden ulaşabilirsiniz. Şikayetleriniz varsa iletişime geçebilir ve randevu oluşturabilirsiniz.
Kaşıntı ve Sancı Geçmiyor mu?
Op. Dr. Yasir Gözü ile aynı gün muayene ve uygun tedavi planı. Avrupa Cerrahi · Levent, İstanbul
Genel Cerrahi Uzmanı · Proktoloji —
Bu içerik, 20+ yıllık klinik deneyimiyle
Op. Dr. Yasir Gözü
tarafından tıbbi doğruluk açısından incelenmiş ve onaylanmıştır.
Randevu Alın — Aynı Gün Muayene
Op. Dr. Yasir Gözü · Avrupa Cerrahi Levent Kliniği · İstanbul
